Çavên Şevînî

Çavên Şevînî - Çetîn Lodî

Ev sedan salan di welatê me de, zimanê kurdî di bin nîrê mêtinkariyê û siyaseta samekî de qirkirî ye. Ji her tiştî zilm û desthilatdariya li ser zimanê kurdî bûye ku gelek kes ji xwe jê dûr bixin. Nebûna perwerdehiya bi kurdî, ku yê herî girîng ji bo gel e, û astengên giran li ser çap û bişavtinê jî derbeka mezin li wêjeya kurdî û pêşveçûna helbestê çêkirin. Bikar nehatiyîna zimanê kurdî tenê qelaskirina ziman tune kir, lê jî helbesta li ser hîm û peyv bejnavêtî wek dara bêpel û kulîlkî bêmecal bihêle.

Helbest di nav wêjeya kurdî de xwe wisa nîşan dide ku bi peyvên zindî û çalak tê nivîsîn. Her peyv xwedî deng, reng û wateyeke fermandî û ferhengî ye. Helbestvan kurdî ji peyvê bi şêwazekî nû deng û şiyan çêdike. Helbest di rastî de pêkanîna hest û hîsan e, hogiriya dil û kirara rojan e. Helbestvan ku bi van pîvanan helbesta xwe nivîsîye, bêguman deng û hestên xwe bi hêzê re gihandin xwendevan.

Çetîn Lodî, bi berhemên xwe, aha dide ser rêya qedîm ya helbestê kurdî. Ew dizane ku peyv ne tenê alîkariya wêje û hunerê dike, lê jî nimûneya çand û kevneşopiyeke gel e. Lodî bi zimaneke henûn û xweşik, bi hest û hîsanên kurdekîgeh, hêrs, coş, xem û neçarîya xwe di helbestan de vedibêje. Ew bi peyvên quwetdar ku di dengbêjiyê kurdî de rûmetê berxwedan û dilsozî digihînin, wêjeya kurdî bi rengekî nû ji nû ve daxwaz dike.

‎