İman edip yararlı işler yapanlar, namazı kılanlar, zekâtı verenler için Allah katında lâyık oldukları mükâfat vardır. Onlar için korku da yok, üzüntü de...”- Bakara/276Yüce Allah'ın en önemli buyruklarından biri hiç şüphesiz zekâttır. Zekât, hem bir sosyal güvenlik kurumudur, hem de Müslüman olmanın şartlarından biridir....

Vahyi, hayatımıza müdahil etmek için anlamak ve güncelleştirici yorumlarda bulunmak gerekir. Anlamak, metni ilk muhatapların anladığı zihinle ve en yalın hal ile anlamaktır. Yorum ise, ‘bizim bugün nasıl anlamamız gerekir' sorusunun cevabıdır. Yorumda dünden bugüne zihinsel bir taşıma söz konusudur. İlk muhatapların ne anladığının...

İnsanın kendini değersiz ve yetersiz görmesi, kötü hissetmesi, zaman zaman herkes için geçerlidir. Az bir kısmı doğal olan stres bebeklerde bile görülebilirken fazla miktarda olması uzun süre söz konusu olduğunda depresyona yol açmaktadır. Dünyada her gün depresyon nedeniyle binden fazla kişi intihar ediyor. Bu...

Tez bildiğimize göre, ilk defa “el-Mebsüt” baştan sona okunmak suretiyle fürü usule tatbiki ortaya koymuştur. Fürü'dan usule uzanan bir metotlayazılmış bulunan usul nevinin en önemli özelliği teşkil eden füru-usul mutabakatını canlı ve yeni örneklerle ortaya koymuştur.İstisnalar bölümü genel olarak ele alınırsa, bir yandan telif...

İnsanın tabiatta kendi kendine var olduğunu iddia eden Materyalizmin veya Maymun gibi bir atadan evrimleştiğini ileri süren Darwinizmin söylediğinin aksine, Yüce Allah birçok ayette açık ve kesin olarak insanı kendisinin yarattığını belirtir.İnsanın kendisinden yaratıldığı ‘toprak’, turabin, tînin lazibin, hemein mesnûnin, sülaletin min tînin, salsâlin,...

Rabbimizin (c.c.) verdigi degere layik kalmamiz için, Kitabimizi Allah’in gönderis amacina uygun okumamiz ve uygulamamiz gerekmektedir. Söz gelimi iyi bir Kur’an okuyucusu olmasi maksadiyla kursa gönderilen bir ögrencinin, hocalari tarafindan bir asçi olarak yetistirildigini düsünelim. Bu duruma ilk tepki gösterecek olanlar tabii ki bu...

Allah, insani en güzel sekilde yaratmis ve ontolojik serüveninde kendisini kemale götürecek potansiyel ile donatmistir. Akli sayesinde iyi ile kötüyü birbirinden ayirt edebilmesi, özgür iradesiyle bir eylemi yapip yapmamaya karar verebilme yetisine sahiptir. Tercihlerden olusan her davranisin sorumlulugu kisinin kendisine aittir. Insani muhatap alan...

Kur’ân’i Arapçasindan okudugumuz kadar mealinden de okuyup anlamaya çalismaliyiz. Hatim, Arapçasindan yapildigi gibi mealinden de yapilir. Üstelik Kur’ân’i anlayarak okumak daha sevaptir. Çünkü Kur’ân, anlasilmak için gönderilmistir. Bu mealde, konular veya terimler uzun uzadiya izah edilmemis, çok zorunlu olmadigi sürece parantez de kullanilmamistir. Açiklanmasini istedigimiz...

Hayat şartları, dünya ve ahiret mutluluğu arasında sürekli kalın duvarlar örmektedir. Günahla çevrilen duvarları aşarak mutluluk kapısını çalmak, günümüzde her zamankinden daha uyanık, daha donanımlı ve daha gayretli olmayı gerekli kılmaktadır.Hataların bilincine vararak onlarla yüzleşmeyi, sorumluluklarını üstlenip nefisle hesaplaşarak kalbi arındırmayı, manevi hastalıkları tedavi...

Her ilmî çalışmanın temelini bibliyografya çalışması ve literatu¨r bilgisinin oluşturduğu açıktır. Bu yönu¨yle bir dönemin, önemli bir kişinin veya toplumun tarihini yazmak kadar önemli olan bir çalışma alanı da tarihin tarihinin yazılmasıdır. Bu bilgi olmadan araştırıcı çalışmasını sağlam bir zemine oturtamaz. Neyi, nerede, ne...

Yahudi ve Hıristiyanlara göre Kur’an, Hz. Muhammed tarafından oluşturulmuş bir metin olup vahiy ürünü değildir. Orta Çağ’dan itibaren Yahudi ve Hıristiyan bilginler Kur’an’la Tevrat’ın farklılaştığı konularda Kur’an’ın yanlış bilgi verdiğini, Hz. Muhammed’in tarihî olayları karıştırdığını, Tevrat ve Kur’an arasındaki ortak anlatımlarda da Kur’an’ın Tevrat’tan...

Rivayetlere mesafeli duran görüş, sadece vahyin verileri ile ed-Din'in mesajının veya Resulüllah'ın öğretisinin anlaşılabileceğini savunurken, rivayetleri önceleyen -hatta kutsayan- geleneksel anlayış ise tam aksine vahyin verilerini adeta görmezden gelerek siyer algısını bütünüyle rivayetlerden müteşekkil bir peygamber telakkisine sabitlemiştir. Hiç kuşku yok ki, bu telakki...

Rivayetlere mesafeli duran görüş, sadece vahyin verileri ile ed-Din'in mesajının veya Resulüllah'ın öğretisinin anlaşılabileceğini savunurken, rivayetleri önceleyen -hatta kutsayan- geleneksel anlayış ise tam aksine vahyin verilerini adeta görmezden gelerek siyer algısını bütünüyle rivayetlerden müteşekkil bir peygamber telakkisine sabitlemiştir. Hiç kuşku yok ki, bu telakki...

Rivayetlere mesafeli duran görüş, sadece vahyin verileri ile ed-Din'in mesajının veya Resulüllah'ın öğretisinin anlaşılabileceğini savunurken, rivayetleri önceleyen -hatta kutsayan- geleneksel anlayış ise tam aksine vahyin verilerini adeta görmezden gelerek siyer algısını bütünüyle rivayetlerden müteşekkil bir peygamber telakkisine sabitlemiştir. Hiç kuşku yok ki, bu telakki...

Rivayetlere mesafeli duran görüş, sadece vahyin verileri ile ed-Din'in mesajının veya Resulüllah'ın öğretisinin anlaşılabileceğini savunurken, rivayetleri önceleyen -hatta kutsayan- geleneksel anlayış ise tam aksine vahyin verilerini adeta görmezden gelerek siyer algısını bütünüyle rivayetlerden müteşekkil bir peygamber telakkisine sabitlemiştir. Hiç kuşku yok ki, bu telakki...

Tarihselcilik, “Kur’an’ın söylediği her şey sadece nüzul dönemindeki muhataplar içindir, demek değil, tam tersine o gün müşriklere hitap eden ayetlerin muhatabı bugün pekâlâ müminler olabilir” demeyi de gerektiren bir okuma, anlama ve yorumlama biçimidir. Günümüz insanına hangi ayetin ne söylediği veya söylemediği meselesine kafa...

Her ne kadar bilginin değeri objeye uyumuna bağlı kabul edilip, yapılan araştırmalarda gösterilen cehd ve gayretler sonucu nesnellik elde edilmeye çalışılmış olsa da tarih, bu çalışmalara nesnelliğin peşinden gidenlerin öznelliklerini yansıtan bir ayna olma vasfıyla şahitlik etmektedir.Bu bağlamda tefsir geleneğimiz içerisinde karşılaştığımız murad-ı ilahi’yi...

Şifahi bir geleneğe sahip olan Mekke’nin sıcak topraklarına Kur’an, bu kültür kodlarına uygun şifahi bir tarzda müneccemen nazil olmaya başladığında tarih, miladi yedinci yüzyılı gösteriyordu. O günden günümüze, günümüzden de yevm-i âhire Kur’an, anlaşılmaya ve yorumlanmaya konu olmuş ve olacaktır. Ne var ki bu...

Kur’an’ı anlama ve yorumlama, Mu¨slu¨manların hayatla bağlarını kurarken Kur’an’a dayanma istençleriyle paralel yu¨ru¨mu¨ş bir etkinliktir. Bu durum bir yönu¨yle Kur’an’ın Mu¨slu¨manların hayatındaki önemli yerine işaret ederken, bir yönu¨yle de insanların siyasi, ideolojik amaçlarını Kur’an’a dayandırarak, kutsalın dili ile başkalarına empoze edebileceklerini ihsas ettirir. Bu,...

Bebeği artık başucunda durarak bir melek uyutmuyordu. bir melek güldürmüyordu uykusunda, bir melek emzirmiyordu uyurken. Hamile kadını yanında muhafız gibi dikilerek melek korumuyordu. Yolda kalmışlara azizler (evliya) yardım etmiyordu. Her ailenin kendine özel bir meleği yoktu (İbrahim Sadri boşuna demez baba gidince, yuva dağılınca:...

Bu kitabın konusu tefsir usûlünün ne olduğunu anlatmaktır; hedefi ise anlama ve yorumlamaya esas olacak tefsir teorisini, metodolojiyi ortaya koymaktır. Bunu yaparken tefsir usûlüne yardımcı olması bakımından kısaca Kur’an tarihi, tefsir usûlünün öncüsü durumundaki ulûmu’l-Kur’ân ve diğer çalışmalara değinilecek, bu süreçte tefsir usûlünün nasıl...

Siyeri Farklı Okumak adlı eserimiz siyerin neliği, nasıl okunması ve anlaşılması konusunda bir teklif denemesiydi. Orada uyguladığımız metod çerçevesinde bu eserimizde ise kronolojik siyer dışında birbirinden bağımsız olarak yapmış olduğumuz bazı araştırmaları bir araya getirmiş oluyoruz.Bu çalışmalar da bir nevi “Siyeri Farklı Okumak” adlı...

Allah elçilerinin Yahudiler vasıtasıyla insanoğluna teblîğ etmiş olduğu vahiylerin, söz konusu toplumlar tarafından nuzûl süreçlerinde kaydedilmemesi; buna mukâbil aradan geçen uzun yılların ardından derlenerek zabt u rabt altına alınması, söz konusu din mensupları tarafından da itiraf edilen bir durumdur. Yahudi ve Hıristiyan dünyasındaki bu...

İbn Hibban'ın es-Siretü'n - Nebeviyye ve Ahbaru'l - Hulefa'sında Hz. Peygamber'den başlayıp müellifin kendi zamanında (Abbasiler) hilafette olan Muti dönemine kadarki tarihî süreç, siyaset ön plana alınarak kronolojik bir şekilde tasnif edilmiştir. Müellif, Hz. Peygamber dönemini çok uzun, dört halifeyi biraz daha kısa, sonraki...

Ankara Okulu Yayınları “İslam-Klasikleri” projesi üst başlığı kapsamında yayımlanan serinin dördüncü kitabı olarak, ilk hadis derleyicisi diye meşhur olmuş İbn Şihâb ez-Zührî’nin eserini ilk defa Türkçe olarak neşrediyoruz. Eserin adı el-Meğâzî (Savaşlar) olsa da eserde İslam öncesi ve Hz. Peygamber sonrası bazı konular hakkında...

Husün-kubuh meselesi, tarih boyunca neredeyse bütün medeniyetlerde üzerine söz söylenen bir konudur. Bunun nedeni, bu mesele etrafında dile getirilen düşüncelerin, kişilerin/toplumların Tanrı ile ilişkilerinin mahiyetini belirlemesi ve belli bir dünya görüşünün oluşumuna zemin hazırlamasıdır. Zira husün-kubuh meselesi, Allah-insan-evren ilişkisinin temel dayanaklarının belirlendiği ve bu...

Hz. Ebû Bekir dönemi peygambersiz hayata intibak yönüyle müstesna bir yere sahip olduğu gibi, bu dönemde ortaya çıkan gelişmeler ve Halife'nin aldığı kararlar Resulüllah'ın Medine'de kurduğu siyasal düzenin devamı ve Müslümanların geleceği açısından hayati öneme sahipti. Başta irtidat ve isyan edenlerle mücadele olmak üzere,...

Bir kelâmcı-filozof olan Gazâlî’nin hayatı ve düşüncesi, İslâm toplumunun manevi değerlerini tespit etmede esaslı bir rol oynamıştır. Yazar, bu yeni biyografik eserde Gazâlî’nin başarısını bilgi sosyolojisi açısından değerlendirmekte ve aynı zamanda, uzman olmayan araştırıcıya kendi İslâm anlayışını genişletme gücünü vermektedir. Bu kitap, değişik bir...

İslam hukuku alanında kendi neslinin önde gelen uzmanlarından biri olan İngiliz müsteşriki Noel J. Coulson İslam hukuk tarihi, İslam aile, ticaret ve miras hukuku konularında birçok makale ve kitap yazmıştır.Coulson’ın elinizdeki İslam Hukuk Biliminde İhtilaf ve Gerilimler adlı eseri onun Chicago Üniversitesi Hukuk Fakültesi...

İslam kültür ve düşünce tarihinde erken bir dönemde ortaya çıkan selefîlik (selefiyye) İslam’ı anlama, yorumlama ve yaşama konusunda İslam’ın ilk üç neslini model olarak kabul eden ve bu modeli tarihin değil de dinin bir parçası haline getirmeye çalışan bir anlayıştır. Bu öze dönüşçü anlayış,...

İlk olarak, “Cahiliye Araplarının İlahları” konusu anlaşılmadan Kur'an'ın inşa etmek istediği tevhidî düşüncenin tam olarak kavranması mümkün görünmemektedir. Bir diğer nokta ise adına “cahiliye” denilen yaşam biçiminin İslam öncesi döneme sıkıştırılamayacağı ve her bir zaman diliminde kendini sürekli tekrar ettiği gerçeğidir. Bir başka ifadeyle...

Hz. Hasan İslam tarihinde polemiklerin konusu olan şahıslardan biridir. Bir yıla varmayan kısa bir halifelik dönemi geçirmesine rağmen yaşadığı problemler ve verdiği kararlar sonraki yüzyıllara tesir etmiştir. Şia onu 12 İmam'ın ikincisi olarak Hz. Ali'den sonra zikrederken, Sünni dünya ise V. Raşit halife olarak...

Kur’an âyetlerinin bağlamını ve buna bağlı olarak bağlamsal anlamını tespit işi de neticede öznellikten tamamen soyutlanmış tespitler yahut tercihler olmayabilir. Bu sebeple “esasında bu âyetin anlamı söylenildiği gibi bu değil de şudur” dendiğinde asla son noktası konulmuş bir yargı dile getiriliyor gibi anlaşılmamalıdır. Neticede...

Islami açidan, siyaset yaparken Tanri’ya, Kur’an’a ve Hz. Muhammed’e açiktan, aleni atif yapmak, bunlarin “adina” konusmak/davranmak din istismari, dogmatizm, totalitarizm ve bunlarin akabinde “iç-savas” çikarma potansiyeli tasidigi için (tarihsel olarak bunun Hiristiyanlikta ve Islam’da epeyce örnegi mevcuttur) dogru degildir. Bati’da “laiklik” çözümü bundan dogmustur....

Insanoglu maddi varliginin yani sira ruhi veya manevi dünyasiyla iki yönlü bir özellige sahiptir. Manevi yönü onun gaybi dünyasini ihtiva eden genis bir alani içerir. Yaratilisinin geregi olarak insan sürekli kendisini gelistirmeye egilimli oldugu için fizikî dünyayi taniyip ona hâkim olmaya çalisirken, görünür âlemin...

Müslümanlik öncesi Arap toplumundaki putlari konu edinmis ve en erken telif edilmis yegane bir kitap ile karsinizdayiz. Müellif putlari tanitirken muhafazakâr bir tutum takinmamis, bilgiyi saklamayi degil, gerçegi ortaya koymayi hedef edinmistir. Bu baglamda Hz. Peygamber’in bile peygamberlik öncesi putlara yöneldiginden bahsetmektedir ki bu...