Bu çalışmanın amacı; J. Locke ve G. Berkeley´de dil, düşünce ve varlık kavramlarını ele alıp, adı geçen filozofların bu kavramlara bakış açılarını, her iki filozofun bu kavramlar konusundaki yaklaşımlarını karşılaştırmalı olarak incelemektir. Çalışma, giriş, iki ana bölüm ve sonuç´tan oluşmaktadır.Girişte, adı geçen kavramlar (dil,...

Fransız filozof René Descartes düşünce tarihinde iz bırakmış büyük bir dehadır. Onun felsefesinin etkisi, Malebranche, Arnauld, Locke, Leibniz, Spinoza, Berkeley gibi erken modern çağın filozoflarından başlayarak Kant’a, Fichte’ye ve Schopenhauer’a kadar uzanır.Descartes felsefede yenilikçi bir zihin olmanın ötesinde, cebri geometriye uyarlayan öncü bir matematikçidir;...

Wittgenstein’ın değişmez çalışma tarzı ve yazma biçimi, küçük yaşlardan itibaren geliştirdiği, zamanla yetkinlik kazanan defter tutma alışkanlığına dayanır. Giderek öbeklenecek sorun odakları seçerek bunlar üzerine düşünümlerini sistemsiz biçimde önce cebinde taşıdığı küçük defterlere not olarak düşen Wittgenstein, arkasından bunları daha kapsamlı biçimde ama yine...

Anakronik Bir Okumanın Felsefi EleştirisiModern dönemde din ve bilim tartışmalarının en yoğun hissedildiği konunun evrim teorisi olduğunu söylersek eğer mübalağa etmiş sayılmayız. Öte yandan meseleye teizm perspektifinden bakacak olursak, evrim teorisini, ateizme teşne yapılması dolayısıyla dini gerekçelerle reddedenlerin yanı sıra onu Tanrı’nın yaratma yöntemi...

Kadın kıyafetleri giyen erkekler, ameliyatla erkek olan kadınlar, cinsiyeti doğduğunda atanan bebekler, ne erkek ne kadın bireyler, akışkan cinsiyetler ve başkaldıran, ele avuca sığmaz cinsel kimlikler: 20. yüzyılın sonlarının cinsel devrimi, 21. yüzyılın başlarında bir ‘cinsiyet devrimini’ de beraberinde getirdi. Bu devrimin başlattığı tartışma...

Cehm’in İslâm düşünce tarihinde ortaya çıkan fırkalar üzerinde çok büyük etkisi vardır. Onun fikirleri Mu‘tezile, Eş‘arî, Mâtürîdî ve Ashâbü’l-hadîs çevresinde ciddi tartışmalara sebebiyet vermiştir. Bütün kelâm ekollerini olumlu veya olumsuz yönüyle etkilediği göz önünde bulundurulduğunda, ortaya koyduğu fikirler itibarıyla Cehm b. Safvân veya Cehmiyye’nin...

Çalkantı ve Dalga’da birbirini takip eden düşüncelerde boyutları derin, devinimleri zinde ve atak, perspektifi geniş bir düşünce dünyası ortaya çıkıyor. Ebubekir Eroğlu, şiirdeki ustalığını bu kez düşünce yazılarında da yansıtıyor. Ele alınan konu her ne olursa olsun uzun bir süre tembelliğe itilmiş toplumun tepki...

Bu¨ yu¨ k felsefi kuramlar, genellikle gu¨ nlu¨ k seyleri izlemekle basladi.Manfred Geier, somut nesnelerin bu¨ yu¨ k ??ikirleri nasilatesledigini ve bu¨ yu¨ k filozoflarin bu atesin ortasinda kalisini anlatiyor. Bu kitap, hem moderndu¨ su¨ nce tarihi geleneklerine özgu¨n bir giris, hem de tu¨...

Buda, Konfüçyüs, Parmenides, Zenon, Sokrates, Platon, Aristoteles, Augustinus Anselmus, Ibn Rüsd, Aquino’lu Thomas, Ockham’li William, Niccolo Machiavelli Francis Bacon, Thomas Hobbes, René Descartes, Blaise Pascal, John Locke Benedict Spinoza, Gottfried Wilhelm Leibniz, George Berkeley, David Hume Jean Jacques Rousseau, Immanuel Kant, Jeremy Bentham, Georg...

"Maddi kaynaklarin tükenisini görüp hissedebiliriz. Fakat insanlarin beceriksizce, verimsiz, yanlis yönlendirilmis hareketleri arkalarinda gözle görülen veya hissedilen hiçbir sey birakmazlar." F.W.Taylor, sinai alanda insanlik tarihinin en muazzam gelismelerinin yasandigi 20. yüzyilin sekillenmesinde, gelistirdigi "bilimsel yönetim" usulleriyle önemli bir rol oynamistir. Adam Smith’in dikkat çektigi...

Bilim Devrimcileri tarih boyunca halkın bilim algısını ve bilimin “otorite” olarak rolünü şekillendiren önemli düşünürleri mercek altına alıyor.Bilimsel bir keşif ne zaman kabul edilen bir gerçeğe dönüştü? Bilimsel gerçekleri inkâr etmek neden kolaylaştı? Ve biz bu konuda neler yapabiliriz? Filozof ve bilim tarihçisi Robert...

MÖ 4 - MS 65 yılları arasında yaşamış yazar, düşünür ve hatip Lucius Annaeus Seneca, Stoa felsefesine ilgi duyan ancak bazı tereddütleri bulunan yakını Serenus’a ithafen yazdığı bu diyalogunda kimi zaman ona, kimi zaman da hem ona hem de tüm insanlığa yönelik öğütlerde bulunur....

Hayat her geçen gu¨n daha da karmaşık ve istikrarsız hale geliyor. Beşeri mu¨nasebetlerde hiçbir şeyin derinliğini ölçemiyor, en yakınımızdakiler de dahil olmak u¨zere kanaatlerimizde su¨rekli gelgitler yaşıyor, biteviye hayal kırıklığına uğruyoruz. Sonunda bu hayal kırıklıklarından yorulmuş olarak içimize döndu¨ğu¨mu¨zde kendimizi hecelerken buluyoruz: Nasıl yaşamalıyım...

Bergson'dan Husserl'e Freud'dan Benjamin'e Belleğin Öyküsü“Bizim ruhumuz tek başına o kadar boş mudur ki dışarıdan ödünç alınan imgeler olmaksızın kendisi bir hiç olsun?”Leibniz“Önemli olan altı birçok kez çizilmiş olandır, fakat en zayıf çizgiler bile kalır. Canlılar âleminde unutma yoktur, yaşanmışlığı bir çeşit sindirme vardır.”Nietzsche“Dünkü...

Felsefenin eski Yunan'da basladigi, Aristo ile birlikte dünyayi ve evreni mitlerden arinmis rasyonel bir biçimde anlama tarzinin zirvesine ulasildigi çok tekrar edilen ve bilindik bir anlatimdir. Fakat her nedense, Bati'nin köklerinde mistik ve manevi bir gelenegin mevcut olup olmadigi simdiye kadar incelenmemistir. Bu kitapta,...

Batı Felsefesi Tarihi, M.Ö. altıncı asırdan başlayarak M.S. yirminci asra kadar Batı felsefesinin merkezini oluşturan fikirleri ve onların gelişimini özlü ve okunabilir bir şekilde anlatırken felsefeyi herkes için erişilebilir kılıyor. Donald Palmer bunu, Ortaçağ geleneğinin metinlerini aydınlatarak ve kişiler ile hadiseler arasında kurduğu ilişkilerin...

Batı Edebiyatının Ustalarından Hayat Dersleri10 Kitaplık Mega SetHer zaman ve zeminde dünya okuruna seslenmeyi başarabilen az sayıda yazar vardır. Yılların hatta çağların, değil eskitip unutturmak, günden güne parlattığı bu büyük kalemlerin ölümsüz eserleri, kendilerinden sonra gelen yazarların da beslendiği kaynaklar olagelmiştir. Sanatın doruklarına yükselen...

Batı dünyasından gelen amansız hücumların asırlar boyunca bizlere neler getirdiğini ve nelere mal olduğunu ortaya koymak için Batı'da hâkim olan akıl çeşitlerinin işleyiş tarzını yine Batı'nın tanınmış filozoflarının ifadeleriyle ortaya koymak gerekir. Biz bu kitapta Batı'nın aklını Descartes'in Romalı filozof Seneca'nın aklı için kullandığı...

Devletin kuruluşu bireyler için düzen ve güvenliği olanaklı kılsa da şiddetin tamamıyla ortadan kalkmasını sağlamamıştır. Bugün uygar dünyayı tanımlarken siyasal referansımız genelde liberal ve parlamenter demokrasilerdir; siyasal olanın özünü ise ‘özgürlük’ ve ‘müzakere’ kavramları belirler. Ancak demokrasiler de dâhil bütün rejimlerin siyasal alanını oluşturan...

Prof. Dr. İlhan Arsel’in beş yıllık araştırmasının ürünü olan Aydın ve “Aydın” ilk kez 1993 yılında yayımlandı.Prof. Dr. İlhan Arsel, bu kitabında, “akılcılığın” ve “imancılığın” tarihi inceleniyor:Halk yığınlarının köhne geleneklerden ve ilkel din anlayışından kurtulup o özgürlüğe veakılcı düşünceye ulaşmasında aydının rolü...Ulusları aydınlığa çıkaran...

Derler ki, başlangıçta insanların dört eli, dört ayağı ve tek bir baş üzerinde zıt yönlere bakan iki yüzü varmış. Bu iki yüz, insanlara eşi benzeri görülmemiş bir kibir veriyormuş. Olimpos’un kudretli tanrısı Zeus, insanların bu kibrini dindirmek için onları tam ortalarından ikiye ayırmış. İnsanın...

Platon’dan Proust’a, Augustinus’tan Kierkegaard’a Aşkın Öyküsü“Aşk, yanılsama; güzel ve iyinin, ayrıntıyla bütünlüğün, bedenle yüreğin, bilinçsizlikle bilincin, cazibeyle iyi olanın iç içe geçişi...”Levinas“Vücudumuz, sadece bacaklar, kollar gibi uzuvlardan oluşsaydı, hayata tahammül etmek kolay olurdu. Ne yazık ki, içimizde kalp adını verdiğimiz o küçük organı da...

“Antik Yunan’dan Önce Felsefe, Antik Mezopotamya çalışmalarına yön verecek, özgün, iyi temellendirilmiş ve zengin bir belge arşivi sunan yetkin bir çalışmadır.”Benjamin Foster, Yale ÜniversitesiFelsefenin Batı'ya özgü olmadığı, yalnızca Klasik Yunan’la başlamadığı ve Yunan felsefesinin Yakın Doğu geleneklerinden etkilendiği konusunda giderek artan bir kabul var....

Antik Çağdan Günümüze Eğitim Felsefesi Tartışmaları adıyla hazırladığımız bu kitapta yer alan yazılar, düşünce ve kültür tarihinde eğitim kavramının çeşitli filozoflarca nasıl ele alındığını ve günümüze olan etkilerini ele alıyor. Cumhuriyet döneminde eğitimle ilgilenen ve eğitim sorunlarına çözüm arayan bazı düşünürlerimizi ele alan yazılar...

Tarihi sadece bir anlatılar toplamı olmaktan çıkarmak, onu öncelikle anlayarak anlatmak gerekir. Bunun içinse yorumun ve yorumlama faaliyetinin değeri ortaya konmalı ve tarihin asıl haznesi ve belliği olan dilin tarihi yazılmalıdır. Nitekim varlık doğadan ibaret değildir, kültürü de içerir. Doğa ile kültürün zamana yayılmış...

Teoloji merkezli çalışmalarla başlayıp filolojiye evrilerek zamanla bir gelenek yaratan Alman oryantalizmi, 19. yüzyılın sonlarına doğru çalışma alanını giderek genişletir. Bilim insanlarının sömürge faaliyetlerinde devletlerin siyasi ajandaları için mesai harcamaları ve bu aktiviteleri bilimsel olarak temellendirme düşüncesi/girişimleri, Avrupa dışındaki diğer kültürlere ilgiyi arttırırken bir...

En önemli temsilcilerinin ögreti ve sistemlerinden hareketle felsefi düsünceyi anlatan Felsefe Tarihi dizisinin üçüncü cildiolan Aklin Zaferi, 18. ve 19. yüzyillari kapsayan Akil Çagi’ni, klasik çagin rasyonalist atilimini ve onun araciligiyla “aklin sinirlari”düsüncesini inceliyor. Jacqueline Russ yönetimindeki ekip, bu kez, 18. yüzyil Fransizfelsefesi, Anglosakson...

1628 ve 1629 yılları arasında kaleme alınan ve Descartes’ın ilk büyük felsefi çalışması olarak kabul edilen Aklın Yönetimi İçin Kurallar kitabı, ünlü düşünürün ölümünden sonra derlenerek basılmıştır. Descartes, eserde yer alan kurallar vasıtasıyla, insanın aklına gelebilecek her türlü soruya bir yanıt vererek Yöntem Üzerine...

Ahlak Psikolojisi köklü bir geçmişe sahip olsa da, evrimsel yaklaşımlar nispeten kısa bir süre önce ortaya kondu ve son yirmi yılda bu alanda kuramsal ve yöntembilimsel birçok yenilik meydana geldi.Türkiye’de ahlak psikolojisi alanında çalışan dört nesilden on beş yazarın makalelerini bir araya getiren Ahlakın...

“Kötülük, ideallerle gerçeklik arasinda kabul edilemez bir ayrim sunar; bir seyin kötülük olduguna hüküm vermek, bizim için katlanilabilir olanin sinirlarini çizmenin bir yoludur. Iyilik ve kötülük dili, sömürülmeye açiktir zira sahip oldugumuz en güçlü dil odur. Bu dili bilemeli, inceltmeli ve keskinlestirmeliyiz. O olmadan...

Alman filozof Heinz Heimsoeth’ün Türk okurları için özel olarak kaleme aldığı Ahlak Denen Bilmece, felsefenin vazgeçilmez bir dalı olan ahlak felsefesi alanına kısa bir giriş yapıyor. Yazarın ustaca derlediği eski ve yeni öğretiler üzerinden ahlak alanında tartışılan başlıca sorunları irdelediği ve şaşırtıcı açmazlara parmak...

Kaçıp ona sığınmadığı sürece insan hayattan nasıl zevk alabilir ki?Aforizmalar, 20. yüzyılın en etkili yazarlarından Franz Kafka’nın düşüncesini anlamak için bir anahtar olan temel felsefi metinlerdir.Kafka, Ağustos 1917’de kendisine tüberküloz teşhisi konduktan sonra iyileşmek için kız kardeşinin Bohemya’nın Zürau Köyü’ndeki kır evine taşındı. Eylül...

John Rawls’un Bir Adalet Teorisi başlıklı ünlü eseri 1971 yılında yayımlandığında, adalet hakkında yapılagelen çağdaş felsefe, siyaset ve hukuk tartışmalarının çehresini değiştirdi. Aldığı övgüler ve eleştirilerle daha sonraki girişimler için bir esin kaynağı hâline geldi ve alanda bir sıçrama tahtası teşkil etti. Bugün Batı...

Ahlak, önemli seçimler hakkındadır ve önemli seçimler ikilemlerdir. Kelime Eski Yunancada ‘iki boynuz' anlamına gelir. İkilemin boynuzları Sadece iki seçenek vardır: Var ya da yok, olmak ya da olmamak, doğru ya da yanlış. Hatta belki de yalnızca tek bir seçenek, ikilemin boynuzları arasında yolunu...

“Çoktan sönmüş bir yıldızın ışıldamasını görebilmek için epey uzağında olmak gerekir. Bir de öyle geçmişler vardır ki hayli uzaklarda yaşandıkları için bize henüz ulaşmamışlardır.”Daha önce İnsanın Eskimişliği adlı iki ciltlik önemli yapıtını da yayımladığımız Günther Anders’in (1902-1992) Günlükler’i, filozofun II. Dünya Savaşı ekseninde Avrupa...