“Devletimizde filozoflar hükümdar olmadıkça ya da şimdi ‘yöneticilerimiz’ dediğimiz kimseler, felsefe işini ciddiyetle ve layıkıyla üstlenmedikçe ve şu iki şey; siyasi güç ve felsefi akıl birleşmedikçe sevgili Glaukon, ne devletlerimiz için ne de sanırım insan soyu için dertlere bir durak olabilir. Özel hayat için...

Ralph Waldo Emersonsuz bir modern dünya tahayyül etmek çok zordur. Hem erken dönem hem de günümüz siyaset kuramcılarının üzerinde güçlü bir etkisi olan Emerson, kölelik karşıtı hareketin önde gelen temsilcilerinden biri ve transandantalizm akımının kurucularındandır. Doğaya dönüş, doğayla bir olmak temasının yanında bu akım,...

Kazakistan’ın Farab şehrinde doğan Farabi (872-950), İslam’ın altın çağı olarak nitelendirilen bir dönemde yaşamış filozof, bilim insanı, gökbilimci, mantıkçı ve müzisyendir. Farabi, onu Aristoteles’ten sonraki en büyük felsefi otorite olarak ünlendiren (Farabi “İkinci Üstat” olarak bilinir) felsefe ve mantık çalışmalarının yanı sıra siyaseti de...

Dünyanın en iyi filozoflarından bazıları, anaokulları ve oyun alanları gibi şaşırtıcı yerlerden çıkabiliyor. Metafizik ve ahlakla ilgili soruları, bu kelimeleri hiç duymamış olmalarına ve ayakkabılarını bile bağlayamamalarına rağmen bazen onlar tartışıyor. Yani çocuklar. Hershovitz’e göre bu, alışılmadık bir durum değildir. Her çocuk bir filozoftur.Michigan...

Thales ne yapmıştı? Ayağını yere sağlamca basıp, yerden aldığı güç ve ruhundaki kudretle sıçramıştı. Sanatın kaçırmaya çalıştığı şeye akılla ama hissede hissede dokunuyordu -bazen yakalayıp bazen elinden kaçırıyordu.- Yakaladığı şeye takılıp kanatlanınca ardından hep niceleri geldi, bir kere olsun dokunabilmek için. Bu dokunuşlar felsefenin...

Belirsizlik ilkesinin yu¨kselişi, modernden postmoderne doğru değişimin önemli bir göstergesidir. “Kırılganlığın ve belirsizliğin teorisyeni” Baudrillard’a göre anlamın yıkımının ilk aşaması modernite, ikinci aşaması ise katastrofa doğru giden belirsizlik ve rastlantının yasa haline geldiği postmodernitedir. Radikal Belirsizlik, “postmodern çağ”ın en bu¨yu¨k filozoflarından biri olarak kabul...

Batı uygarlığı, başlangıcından bu yana, kişiler ile şeyler arasında katı bir ayrıma dayanmış, kişilerin şeyler üzerindeki araçsal egemenliği üzerine kurulmuştur. Yaşam dünyasını iki mıntıkaya ayıran bu karşıtlık; Antik Roma hukuku, Hristiyanlık, sonra da modernite boyunca devam ederek bugün mevcut küresel pazarda yerini almıştır ve...

Modern dönemin en etkili fakat aynı zamanda en tartışmalı teorilerinden biri olan evrim teorisi, bilim du¨nyasının gu¨ndemine du¨ştu¨ğu¨ on dokuzuncu yu¨zyıldan bu yana hem Batı’da hem de Batı dışı toplumlarda bu¨yu¨k yankılar uyandırmıştır. İslam du¨nyasında konuyla ilgili tartışmalar çoğu zaman Batılı ve Hıristiyan ilahiyatçıların...

İslâmi bilim çağının binbir yılını kapsayan bir “binbir gece” hikâyesi Bağdat ve Isfahan. Odaklandığı farklı karakter ve anlatılarla oldukça bu¨yu¨lu¨ bir roman, “bir biçimde gerçeğe tekabu¨l etmeyen hiçbir satırının” bulunmayışıyla da son derece ayakları yere basan bir tarih anlatısı.Elaheh Kheirandish, bir “tarihî roman” olarak...

“Eğer her şeyin anlaşılmasının temelinde ben varsam, o halde ben neyim?”Kendilik nedir? İnsan “kendisi olmak” için hangi şartları haiz olmalıdır? Her insan var olduğunun farkındadır fakat “Ben varım” diyebilmek için bilince ihtiyaç duyar. Kendi olmak; kendini fark etmek, bilincine varmak ve kendilik bilgisine ulaşmak...

Necmettin Salih Ekiz bu kitapta, oryantalist literatu¨rde yer alan “Kur’an’ın Yahudi kökenli olduğu” iddiasının nu¨zul döneminden gu¨nu¨mu¨ze kadarki serencâmını ele alıyor. 19. yu¨zyıl Almanya’sında yaşamış Alman-Yahudi oryantalist Abraham Geiger özelinde incelediği iddianın hem Geiger öncesi hem de sonrası tarihsel su¨recini; iddianın arkasında yatan muhtemel...

Nesne söz konusu olduğunda, onu içinde bulunduğumuz şartlardan ve durumlardan yalıtarak du¨şu¨nu¨r ve bu yaklaşımı nesnel buluruz. Bu yaklaşımla bulduğumuz “şey” de nesnedir. Fakat ko-nu derinleştiğinde nesne nesnelliğini koruyamaz ve bu seviyede ilerlemez. İnsan, bildiği, bilip unuttuğu şeyleri, hatta bilmekle hiç ilişkili olmayan fakat...

İnsanları iyi bir tarih okumaya teşvik etmek daha gereklidir ve bunu hepinizin yapacağına inanıyorum, çünkü insanlığın, geçmiş nesillerin hatalarından yola çıkarak bugünkü hatalarından nasıl kurtulacağını ve başarılarından yola çıkarak nasıl daha istikrarlı bir ilerleme sağlayacağını öğrenene kadar, nasıl toplu olarak daha bilge hale geleceğini...

Chantal Jaquet, içine doğduğu sınıfın toplumsal çevresinden çıkarak öteki sınıfa geçen bireyin istisnai vakasını felsefi olarak anlamak üzere yepyeni bir kavram ve yöntem geliştiriyor: Toplumsal yeniden-üretimin işlemediği durumlarda etkin olan siyasal, ekonomik, ailevi ve tekil nedenleri, keza bunların sınıf değiştiren bireyin yapısı üzerindeki etkilerini...

Bir yatak odasının sessizliğinde, gece yürünen ıssız bir yolda, toplama kampında, zindanda ya da politik bir hareketin kılcal damarlarındaki şiddet döngüsünün işleyişi hangi temellere dayanır? İktidar ilişkilerinden ayrı düşünülemeyecek bir tahakküm mekanizması olarak şiddet, madun bedenlerde ve zihinlerde ne gibi yaralar açmaktadır? Yaşam mücadelesi...

Alman filozof Arthur Schopenhauer, roman türünün yükselişiyle birlikte edebiyatın vazgeçilmez temalarından biri haline dönüşen ve intihar vakalarıyla gazete haberlerine giderek daha sık konu olan aşka o zamana dek filozofların yeterince ilgi göstermemesini yadırgar ve bu eksikliği gidermek için kendi özgün felsefi yaklaşımından yola çıkarak...

Neredeyse düne kadar normal görülen kadına şiddetin feministlerce deşifre edilerek suç niteliği kazanması ve bu şiddete yönelik kamusal müdahaleye ilişkin ihtiyaç çağrısı, bugün toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanamadığı koşullarda halen karşılığını tam olarak bulamamıştır. Toplum tarafından güvenli addedilen evleri içinde sistematik şiddete ve eziyete maruz...

Sevinç Türkmen’in Ethica’yı rehber edinerek yazdığı Aşkın Ontolojisi de öncelikle Spinoza’nın mesajlarından birini hatırlatmaya çalışıyor: Temel meselemiz özgürlükse ontolojiden yani doğadan başlamak zorundayız. Bu açıdan hikâye ortaktır: “Felsefenin büyük kitaplarının harikulade bir özelliği, hem ‘sokaktaki insanın’ okuyup anlayabileceği, hem de yalnızca işin ‘jargonundan’ haberdar...

“Tıp hakkında du¨şu¨neceksek eğer, her du¨şu¨nce kırıntısı bazen yakarcasına, bazen okşarcasına yaşama değer. Tıp, felsefenin izdu¨şu¨mu¨, somutta vu¨cut bulmasıdır. Filozofun kavramsallaştırdığını –en uç noktalarda– hekim deneyimler; onun mutlak sorunsallarını yaşa(ntıla)r. Yaşamın tazeliğinde varlığın ve tamlığın yeşerdiğini, zamanın canlıları tu¨kettiğini ve ölu¨me götu¨rdu¨ğu¨nu¨ göru¨r; her...

“Yirminci yüzyılın en heybetli entelektüel hareketlerinden birinin tarihini yalın ve eğlenceli bir üslupla anlatıyor... Kolay okunur, esprili, sürükleyici bir çalışma.” — The Guardian“Merak uyandırıcı ve kışkırtıcı... Jeffries böylesine rahat okunabilir, iğneleyici ve ayrıntılı bir kitap yazarak büyük iş başarmış.” — The Scotsman1923 yılında bir...

“Bu, sıradışı bir kitap. Fikirlerinin zenginliği ve çok sayıda belgeye dayanması, başka uzmanları kalın, dipnotlarla dolu bir cilt yazmaya sürüklerdi. Ernst Kris ve Otto Kurz ise, cesur spekülasyonlardan kaçınmadan ve sunmak istedikleri kanıtların çeşitliliğini hiç azaltmadan büyük bir dil ekonomisi sergiliyorlar… Eseri yeniden okurken,...

“… öyküleri seviyor ama vazettikleri hakikate de kuşkuyla yaklaşıyoruz. Çünkü biliyoruz ki, insanın el yordamıyla yaşadığı bu dünyada, doğruluğundan emin olabileceği mutlak bir hakikat yok; ne biliyorsa kendine ve hayata dair, her şey hikâye!”Öyku¨lerinde / mitlerinde ararken insanı, farklı du¨nya göru¨şlerinin farklı çözu¨mlemeleri temellendirdiğini...

Öncesi hiçlikti. Sonra, varlık peyda oldu. Canlandı bir zaman; günü geldi ayaklandı, insan oldu. Söylenmeye başladı. Kendini ve dünyasını anlamak için öyküler uydurdu, anlatmaya koyuldu. Masallar anlattı, mitler yarattı, destanlar söyledi. Şüphesiz inandı. Tutkulu ideolojilere kapıldı. Yazı yazdı, sayı saydı, kuram kurdu. Baktı, düşündü,...

“Bu küçük kitabın felsefi amacı, çağdaş bilimsel düşünceyi kendi diyalektiği içinde kavramak ve böylece taşıdığı özsel yeniliği göstermektir.”Yeni Bilimsel Tin, Gaston Bachelard’ın Bachelard olmaya başladığı, kendi kıvamını bulduğu kitaptır. Nasıl Kepler ve özellikle Galileo’nun geliştirdiği yeni epistemoloji, filozofunu Descartes’ta bulmuşsa, geometride Lobaçevski ve fizikte...

Bu çalışma, evrende varsayılan kötülük sorununun önemli oranda kaynağının insan edimleri olduğunu varsayar. İnsanın daha dikkatli olması ve sorumluca hareket etmesinin, adına kötülük denilen kümenin elemanlarını önemli oranda azaltabileceğini öngörür. Zira Tanrı’yı suçlayarak kendi sorumluluklarını üstlenmeyenlerin gözyaşlarının kurumayacağına, fakat sorumluluklarının farkına varan toplumların ise...

Ölümsüz bir ölümlü olan Isaac Newton hem sıradan bir insan hem de dünyayı değiştiren efsanevi bir dâhiydi. Evrensel çekim yasasını formüle ederek fizik biliminin temellerini atan Newton günümüzün bilimsel tartışmalarına da temel oluşturan fikirleriyle fizik ve astronomiyi hareket eden maddeyle ilgili tek bir bilim...

Çağımızın en önemli düşünürlerinden Jürgen Habermas, K. O. Apel ile birlikte, Kantçı ahlak teorisini iletişimsel-kuramsal araçlarla yeniden formüle etmeyi deneyerek ‘söylem etiği’ kuramını geliştirirler.Söylem etiği, bir konuşmada tarafların geçerlilik iddiaları ortaya koydukları ve makul gerekçelerle uzlaşıma varmaya çalıştıkları, söylem merkezli etik kuramdır. Söyleme katılmakla,...

Tasarım, salt mühendislik işi değildir, düşünen insanın bilim, felsefe, teknik ve sanatta yeni tasarım modelleri yaratmasıdır. Tasarım felsefesi olarak estetik, bilimlerle de yakın ilgi içindedir, yalnız epistemolojik değil, aynı zamanda ontolojik bir ilgi içindedir.Bilim de bir yaratma ve bir tasarım sistemidir, bilimde her kuram...

Vicdan konusunda yazılmış eserlerin neredeyse hepsi, vicdanın başarısına ve övgüsüne odaklanmıştır. Bunlara tek yönlü, vicdanı yüceltmeye teşvik eden bir bakış hâkimdir. Oysa insanı yücelten ne varsa, ilk anda fark edilemeyen kimi başka yanlarıyla onu aşağı da çeker.Bu eser, vicdanın yapısı ve işleyişini ortaya koymanın...

Bu kitap empresyonist resimden, soyut resme ve avangard resme dek, modern resim üzerinden modern sanat sorununu ele alıyor. Ancak bu çalışma, bir sanat tarihi kitabı değildir; modern sanatı bir varlık sorusu açısından inceleyen felsefi bir araştırmadır, daha doğrusu modern sanatın felsefesidir.O hâlde modern sanat,...

Bilim bir başarıdır, ama neden? Hepimiz biliyoruz ki bilim, akıl ve gözlemle bir şeyler yapmaya ilişkindir. Ama tam olarak nasıl? Bu soru, en başından beri, felsefecilerin, özellikle bilim felsefecilerinin meşgalesi olmuştur.Elinizdeki kitap, yüzyıllar boyu bilim felsefesinin tarihinde yer alan kilit düşünürler hakkındadır. Bölümler, devleri,...

Kant’ın eleştiri öncesi yapıtlarının en önemlilerinden biri olan Evrensel Doğa Tarihi ve Gökler Kuramı, aynı zamanda astronomi ve kozmoloji tarihinde bir kilometre taşı niteliğindedir. Bu yapıtın bilim tarihindeki yerinin yanı sıra Kant’ın zihinsel gelişimindeki yerini görerek bir sonuca varmamız açısından yapıtın incelenmesi bugün için...

“Gerçeğe susamışlık, insanlığın en soylu tutkusudur.”20. yüzyılın en önemli düşünürlerinden Derrida, geliştirdiği yöntem ve kavramlarla edebiyat eleştirisinden sosyolojiye, kimlik sorunundan felsefeye bütün düşünsel alanlarda sarsıcı sonuçlara yol açtı.Erken yaşlarda Rousseau, Nietzsche, Camus gibi yazarları okuyan Derrida, Bergson ve Sartre etkisiyle felsefe çalışmalarına yöneldi. Dil,...

“Sevebilen olabilir, olabilen yapabilir, yapabilen var olur!”20. yüzyılın ilk yarısının en esrarengiz figürlerinden biri olan Georgy Ivanovich Gurdjieff namı diğer Bay G, bir filozof, ruhani öğretmen ve mistiktir. Henüz çocukken babasına sorduğu sorularla anlam arayışına yönelmiş ve bu merak onun yaşamını öngörülemez biçimde değiştirmiştir.Hindistan’dan...

“Her şey, hiçliğin doğasındadır.”Sokrates öncesi doğa filozoflarının en önemlilerinden Parmenides, özellikle Varlık’ın niteliklerine dair bütüncül yaklaşımıyla ontolojinin temel soru ve çatışmalarına rehberlik etmiştir.Varlık Bir midir yoksa Çok mudur, Varlık dingin midir yoksa dönüşüm halinde midir gibi ontolojinin en kritik soruları, Parmenides’in şiirsel felsefesinde hem...

Kutsalın temeli, insanın varoluşuna zemin arayışıdır.Kutsala her yöneliş, ona katılma girişimidir. Oysa kutsala katılmak, onun varlığıyla çelişir, çünkü kutsal, dokunulmazdır, kutsala dokunmak ise onu kendimize ait kılmaktır...Kutsala katılma çabası şüphesiz bilince ait bir maceradır ve temeli yine düşüncede aranmalıdır. Öyleyse kutsalı anlamaya yönelirken düşünce...

“LOVE GIVES DIVINE COURAGE TO ALL.”Plato (428-348 BCE) was a renowned philosopher, mathematician, and writer of Ancient Greece. He is widely considered to be one of the most influential thinkers in the history of Western philosophy and his works have been studied for over...