Türk kültürünün en çok araştırılan konularından biri olan Korkut Ata ve adına bağlanan Oğuznamelere olan merak eksilmeden devam etmektedir. Ününe ün, sözüne söz çatmayan Korkut Ata, Türk ulusunun vilayet ıssı olmasından dolayı kutsanmış, ozanlığı, tabibliği, kısmen şamanlığı kısmen de savaşçılığı kutsal merkez etrafında işlevselleşmiştir....

Asırlar boyunca akan, ömrü boylarından uzun iki büyük nehir… Bir tarafta İrtiş, bir tarafta Tobol… Hırçın hırçın akarlarken tam kavuştukları yerde sakin, kumdan bir adacık… Adacığın üstünde, bu iki nehirden zuhur eden iki vahşi hayvan boğuşuyor. İrtiş Nehri’nden çıkan hayvan beyaz, gür yeleli ve...

Volga atamanları ve beraberindeki Kozakların Yermak Timofeyev öncülüğünde Sibir Hanlığı’nı işgalinde, bu toprakların Ruslar tarafından ilhak ve kolonizasyonunda, Rusya’nın Sibirya ve Orta Asya’ya açılması ve bu coğrafyayla ticari ilişkilerin kurulmasında Stroganov ailesi mühim rol oynadı. Türk-Tatar menşeli oldukları düşünülen Stroganovların Sibir Hanlığı’nın ele geçirilmesindeki...

Türk menşeli Rus müverrih Karamzin’in ifadesiyle üç tacir, bir yağmagîr, talimatı olmaksızın Sibir Hanlığı’nı Çar İvan adına ele geçirmeye cesaret ettiler. Ateşli silahlara karşı ok, yay ve kılıcın mağlubiyetinin en hazin ve ibret verici örneklerinden birinin tecelli ettiği bu mücadelenin neticesinde Türk-İslam dünyasının Sibirya’daki...

Bu çalışma, daha önceki yıllarda Türkmenistan’da derlenmiş Dede Korkut Destanı’nın 14 boyunu içermektedir. Bunlardan 7 tanesi Dresden nüshasında yer alan boyların Türkmenistan’da anlatılan varyantıdır. Diğer 7 boy ise tamamen yeni boylardır. Dolayısıyla bahsedilen 7 boy daha önce Türk dünyasında bilinmediğine göre, bu yayın, Dede...

Doğu’nun Türkler, Moğollar ve İranlılar tarafından belirlenen Ortaçağ tarihini, muhtelif başlıklar altında özgün kaynaklara ve saha araştırmalarına odaklanarak ele alan Prof. Dr. Osman Gazi Özgüdenli, bilimsel çabasının önemli bir ürünü olarak şekillenen Ortaçağ’da Türkler, Moğollar, İranlılar isimli bu çalışmasında Nizâmu’l-Mulk’ün vasiyetnâmesinden Selçuklu kırsal hayatına,...

“İsmail Hakkı, İttihat ve Terakki içinde münevver, Avrupa’yı bilir, okumuş ve daima okuyan, çalışan bir unsur idi. Meşrutiyet’in ilk zamanlarında, gizli bir ihtilal cemiyetinden âşikâr bir siyasî parti haline geçmek safhalarında bulunan İttihat ve Terakki için için buhranlar ve mücadeleler geçirirken Babanzade İsmail Hakkı,...

Roger Finch’in mukayeseli mitoloji konusunda ufuk açıcı bir makalesine dayanan kitap, Cengiz Han’ın yükselişi ve Moğol imparatorluğunun kuruluşuyla ilgili temel metin olan Moğolların Gizli Tarihi’ndeki üç efsanevi motifin, “mucizevi doğum”, “terk edilen bebek” ve “vahşi çocuk” mitemlerinin Avrasya kıtasının iki ucu arasındaki seyrini ele...

Kuman-Kıpçaklar: Orta Çağ Doğu Avrupası’nın Güçlü Cengâverleri başlıklı bu çalışmada Kuman-Kıpçakların Doğu Avrupa’nın Balkanlar ile Karadeniz’in kuzeyinde yer alan topraklarındaki varlıklarına değinilmiştir. Özellikle onların askeri ve siyasi yaşamları, daha çok bu eserin konusu olmuştur. Kuman-Kıpçakların tarih sahnesinde hayli aktif oldukları 11 ve 14. yüzyıllar...

Birinci Dünya Savaşı dört yıl sürmüş, Balkanlarda başlayan savaş yine Balkanlarda bitmiş, Bulgaristan’ın mütareke imzalaması zincirleme münferit mütarekelerin ortaya çıkmasını tetiklemiştir.Selanik Mütarekesi’yle Bulgaristan’ın savaş dışı kalması, esasında İtilâf Devletleri için yeterli görülmüştür. Nitekim Bulgaristan en çok Sırbistan ve Yunanistan tarafından işgal edileceği ve bu...

Rauf Yekta Bey merhûmun uhdesinde Dârü’l-elhân tarafından yayımlanmış 180 eserin notaları, klasik mûsikîmizin icrâ’ında dâima en çok tercih edilenler olmuştur … Talebem Osman Nuri Özpekel’in, iyi bir Türkolog olmasının yanında aynı zamanda çok iyi bir müzisyen olması itibarı ile Rauf Yektâ Bey’in Dârü’l-elhân Külliyatı’ndaki...

15 Mayıs 1919’da İzmir’in Yunan ordusu tarafından işgal edilmesi, Büyük Yunanistan hayalinden daha öte uluslararası politikaların, İtilaf Devletleri arasındaki dengelerin ve çatışmaların ortaya çıkardığı bir sürecin parçasıdır. Elinizdeki araştırma da Yunan işgalinin ekonomik ve siyasi boyutlarıyla uluslararası bir proje olduğu, dolayısıyla özelde Batı Anadolu’da,...

Akram Nejabati tarafından hazırlanan çalışmada, Hemedân eyaletinin XVIII. yüzyıldaki idarî, demografik ve ekonomik yapısı ele alınmış; Safevî Devleti’nin kurulması, XVIII. yüzyılın başlarına kadar Osmanlı-Safevî ilişkileri ve Hemedân hâkimiyeti sonrası Osmanlı tahrir çalışmalarından bahsedilmiştir. Ayrıca Hemedân’daki Osmanlı yöneticileri ve Hemedân eyaletinin Safevî ve Osmanlı Dönemi’ndeki...

Okay Sütçüoğlu, Kitab-ı Bahriye’deki gemilerin teknik analizlerini yaparken bunların birer detay olmaktan daha fazla anlam taşıdığını keşfetmiş, çok küçük ölçekli alanlara sığdırılan bu gemilerin daha büyük nispette yeniden çizimleri üzerinden, onların birer teknik çizim unsuru değil, Rönesans sanatının benzer örneklerine meydan okuyan, sıra dışı...

Türk dünyasının herhangi bir yöresinde oluşan bir kültür unsuru benimsendikçe / sahiplenildikçe zamanla ülke genelinde yaygınlaşabilmekte, ülke genelinden de coğrafya yakınlığı olan diğer Türk ülkelerine ve Türkçenin konuşulduğu bölge ülkelerine yayılabilmektedir. Bu şekilde ortaya çıkan ve benimsenerek / sahiplenilerek yayılan ortak kültür unsurları Türk...

Çanakkale’nin büyük şehitlerinin ruhlarını şad etmek amacıyla içleri millî şuur ve kinle dolu dokuz genç, 3 Ağustos 1933 Perşembe akşamı Sirkeci’den kalkan Selamet vapuruyla bu ölüm dirim çarpışmalarının yaşandığı mukaddes toprakları ziyaret etmek üzere yola koyulurlar: Atsız’ın başını çektiği kafilede, emekli bir yüzbaşı olan...

Bu çalışmada Osmanlı’daki alfabe tartışmalarına, Harf İnkılâbı ve Millet Mekteplerine, bu mekteplerin faaliyetleri ve Milli Mücadele sonrasında yaşananlara değinilmiştir.Osmanlı Devleti döneminde harf ıslahı meselesini gündeme ilk getiren Münif Paşa’dır. Ardından da Ahundzâde Fetih Ali tarafından Arap harfleri ıslahı ve matbaa yazısı mevzu edilmiştir. Sonraki...

Kaynağını ezoterik bilgilerden alan ve dünyanın hemen hemen bütün halklarında görülen mistik yapılı, gizemli dinî pratiklerden en yaygın olanı ve en çok araştırılanı şamanlık veya Batı bilim dünyasının kullandığı terimle şamanizmdir. Şamanlık coğrafi şartlarla, etnik yapılanmayla yeni bir özellik sergilemiş, tarihî süreç içinde farklı...

Ankara Hukuk Mektebi profesörü Yusuf Akçura, ufuk açıcı Târih-i Siyâsî derslerinin 1929-1930-1931 yıllarında okuttuğu 4., 5. ve 6. tedris senelerine ait ders notlarında, Avrupa târihinin temel meselelerini, millî târih yazıcılığının ve bilimsel – metodlu bir düşüncenin perspektifinden ele almayı sürdürmüştür. Bu ciltte, 1830 İhtilâlleri’nden,...

Sarı Saltık 13. yüzyılın ikinci yarısında Moğol baskı ve hâkimiyetinin acılarını tatmakta olan Selçuklu Anadolusu’nda II. Gıyaseddin Keyhusrev’in oğulları arasındaki saltanat mücadelesini takiben ilk defa tarih sahnesinde göründü. Moğol otoritelerinin desteğini arkasına alan kardeşi Rükneddin’e birkaç defa üst üste yenik düşen İzzeddin’in maiyetinde, Bizans...

Osmanlı Devleti iç ve dış siyasetinde şer’i ve örfi hukuk sistemlerini bir arada kullanmış, bu her iki hukuk sistemini birbirlerini tamamlayan kurallar bütünü olarak değerlendirmişti. Özellikle klasik dönemde, gayrimüslimlerin idaresinde de temel referans İslam Hukuku olmuştu. İslam Hukuku çerçevesinde gayrimüslimlerin idaresini belirleyen devlet, kendine...

Muhteşem Süleyman devrinde Alman İmparatoru Ferdinand’ın elçisi sıfatıyla Türkiye’ye gelen Felemenk asıllı diplomat Busbecq, 1555 1562 yılları arasında 7 yıl Türkiye’de kalmış, bu zaman zarfında Kanunî’nin şehzadeleri arasındaki taht mücadelelerine ve Şehzade Bayezid’in bu mücadeleden mağlup çıkmasına tanık olmuştur. Türklerin Macaristan’a akınlarını diplomasi yoluyla...

Oğuzların Dili, Eski Anadolu Türkçesini tarihi, coğrafyası, yazarları, onların eserleri ve gramer özellikleri bağlamında bütün olarak ele alan temel bir başvuru eseridir. Kitap, ışık tuttuğu 13 - 15. yüzyıllar arasında, yani Oğuzcanın oluşum ve gelişim süreci içinde, ilk yazıcıların biyografi ve eserlerinden başlayarak 16....

İlk baskısı 1974'de, ikinci baskısı ise 1982'de tek cilt olarak yapılan eseri yayınevimiz yeniden ele alarak üc cilt halinde yayınlamıştır. Elinizdeki baskısıyla kitabın tek ciltlik eski düzenine dönülmüştür. İslam Tarihi, Filibeli Ahmet Hilmi ve Ziya Nur Aksun'un takriben yarım asır ara ile ama neredeyse...

Elinizdeki bu çalışma Osmanlı klasik dönemi din uygulamalarından Tanzimat dönemine, oradan da Cumhuriyet döneminde din - siyaset münasebetlerine bir göz atarak asıl vurguyu 1946 yılından 1960 darbesine kadar geçen süreçte ortaya çıkan laiklik tartışmaları ile bunu ortaya çıkaran din - siyaset münasebetlerini devrinin kaynakları...

Türkçülüğe Karşı Haçlı Seferi ve Çektiklerimiz, Atsız’ın, Büyük Doğu dergilerinin 6 Mart 1959 16 Ekim 1959 tarihleri arasında haftalık olarak 33 sayı neşredilen IX. Döneminde tefrika edilmiş hatıratıdır. Askerî Tıbbiye yıllarından (1922-1925) Orhun dergisinin II. Döneminin başına, yani Ekim 1943’e, kadar olan hatıralarını; ibretâmiz...

Elinizdeki çalışmada, 13 ve 14. yüzyıllarda Orta ve Ön Asya'nın, hatta Batı dünyasının siyasi gelişmelerine yön veren Moğolların idari yapısını etkileyen Cengiz Han'ın belirlediği Yasa ele alınmıştır. Yasa'nın hem ana kaynaklar tarafından nakledilen maddeleri değerlendirilmiş hem de bunların Cengiz Han'ın ölümünden sonra Moğol uluslarının...

Bu kitap, Yusuf Akçura tarafından verilmiş iki konferansın metinlerinden oluşmaktadır. Müverrih Leon Cahun ve Muallim Barthold’a Göre Cengiz Han başlığını taşıyan ilk konferans, Türk Derneği’nde verilmiş ve Türk Yurdu dergisinin ilk sayısından başlayarak 11 sayı boyunca tefrika edilmiştir. Bu metni takiben, Ebuzziya Tevfik’in Tatarları...

Bursalı Mehmed Tahir'in, Osmanlı Müellifleri adlı eserinde 1020 (1611-1612) tarihi ricâlinden olduğu müstebân dediği ve herhangi bir kaynak göstermeden Bayburtlu olduğunu belirttiği, İsmet Miroğlu'nun, tahrir kayıtlarına göre Bayburtlu ve tam adının Ferruhşad Beyzade Osman olduğunu kanıtladığı Bayburtlu Osman'ın kaleminden çıkan Tevârih-i Cedîd-i Mir'ât-ı Cihân,...

Delilik özgürlüktür; dünyanın mantığa, kurallara sığmayan düzenine karşı marjinal bir itirazdır, akla isyan eden sorumsuz bir akıl denemesidir. Bu kitapta çok çeşitli, çok anlamlı kavramlar olan deli ve delilik, Türk kültürü temel alınarak araştırıldı. Deli ve delilik; şamandan sufiye, aşıktan komik tiplere, tanrıoğlundan evliyaya,...

Elinizdeki kitap, Süleymaniye Kütüphanesi Yayınları olarak İstanbul Kütüphanelerine Göre Birgili Mehmet Efendi Bibliyografyası (İstanbul 1966), İstanbul Kütüphanelerine Göre Ebussuud Bibliyografyası (İstanbul 1967) ve Âlî Bibliyografyası (İstanbul 1968) isimleriyle Millî Eğitim Basımevi'nde basılarak yayınlanmış olan Hüseyin Nihal Atsız'ın üç ilmî risalesi ve Kemalpaşa-oğlu’nun Eserleri ismiyle...

Gerek Çin gerekse Avrupa kaynaklarına göre, tarih sahnesinde devlet kuran ilk Türk boyu olan Hunlar, önce Orta Asya’da çeşitli Türk-Moğol boylarını bir araya getirmiş ve Çin’e karşı büyük tehdit oluşturarak yaşam alanlarını durmadan genişletmişlerdir. Sonradan tarihin karanlıklarına gömülmüşler ve ansızın Doğu Avrupa bozkırlarında tekrar...

Oğuz Kağan Töresi, Oğuz Kağan’ın farklı Oğuzname nüshalarında yer alan vasiyetleri, öğütleri, tavsiyeleri; Oğuz Kağan’ın söylediği düşünülen özlü sözler bir araya getirilerek oluşturulmuştur. Aslında bu vasiyetler, öğütler, tavsiyeler; Oğuz Kağan’ın söylediği düşünülen özlü sözler Türk toplumunun binlerce yıllık -yazılı olmayan- anayasası gibidir. Bir araya...

Orijinal kaynaklara dayalı bu eser, Türk dünyasının dününü inceleyerek geleceğini yönlendirmede doğru yolu bulmak isteyen siyasilerimizin ve ilim adamlarımızın başvuracağı temel eserlerden biridir. Prof. Dr. Turan Yazgan Bu eser, Rusya’nın genişlemesiyle istilâ ettiği Türk topraklarının hazin hikâyesini belgelere dayanarak anlatan kıymetli bir çalışma... Aynı...

İlk baskısı 1940 yılında yapılan Osmanlı Devleti'nin Dağılma Devri, Türk Tarihinin Anahatları serisi içinde kuruluş, imparatorluk, inhitat ve inkıraz başlıkları altında dört fasıl halinde ele alınması planlanan Osmanlı tarihinin Yusuf Akçura'ya ısmarlanan kısmıdır. Eser, Akçura tarafından neşredilmek üzere hazırlanmaya başlamış; fakat kendisinin vakitsiz ölümüyle...

Bu kitap, Hammer Osmanlı Tarihi için ne ifade ediyorsa Genel Türk Tarihi için onu ifade eden klasik bir eser, Türk tarihini en eski çağlarından itibaren bir bütün olarak işleyen ve millî tarihyazıcılığımızı da etkileyen ilk anıtsal çalışmadır. Joseph De Guignes’nin 1756 – 1758 yılları...

Gazetecilik, öğretmenlik, yayıncılık ve çeşitli kurumlarda idarecilik yapan ve Darülfünun’da tarih muallimi görevini deruhte ederken sonlanan kısa ömrüne 15’i müşterek imzayla olmak üzere, toplam 55 kitabı ve pek çok makaleyi sığdıran Ali Reşad Bey (1877 – 1929) tarafından kaleme alınıp 1915’te 2 cilt halinde...

Kırım Tatarları, Sovyet diktatörlüğünün gasp ettiği vatanlarına, bu insanlık düşmanı rejimin çöküşüyle yarım asır sonra dönebilmişlerken, şimdi de o rejimin territoryal nüfuz ve etki alanına vâris olma iştahıyla Karadeniz’in incisine pençesini geçiren yeni Rus emellerinin kurbanı olmuşlardır. Böylece Kırım Tatarları’nın öz yurdu, bütün dünyanın...

Türkler, iklim şartları birbirinden çok farklı ülkelerde hayatlarını sürdürebilmiş bir millettir. Konar-göçerlik esasına dayanan, geniş yayla ve otlaklar üzerinde hayvancılık yaparak çadırlarda sürdürülen bu hareketli hayat tarzı, bozkırlı Türklerin kültürel karakterlerini de belirlemiş ve bu yapının özünü oluşturmuştur. Bu bakımdan, bozkırlı Türkler, böyle hareketli...

Pontus meselesi, her ne kadar Osmanlı’nın son yıllarında ortaya çıkmış gibi görünse de, meselenin esası çok daha eskilere dayanmaktadır. Trabzon ve civarı bölgeler Pontus Rum Devleti’nin topraklarıydı. 1461’de ise Fatih Sultan Mehmet tarafından Osmanlı topraklarına katıldı. Ama o dönemde Osmanlı İmparatorluğu’nun çok güçlü olması...

Bu ülke, 1914 Ağustosu’nda bir mukadderat anına varmış olarak, kaçınamayacağı bir ölüm kalım mücadelesine çağrılmıştı. Türkiye, Avrupa tarihindeki bu en şekillendirici ve büyük mücadelenin altı ana muharip taraflarından biri olmakla kalmamış, savaşın sonuçlarına da çok önemli bir etki icra etmiştir. O noktaya nasıl ve...

15. yüzyıl seyyahlarından İbn Ecâ et-Türkî (1417-1478), Memlûk Devleti’nde hem ordu kadılığı (kazaskerlik) hem de elçilik vazifesi yapmış Türk kökenli bir tarihçi ve seyyâhtır. İbn Ecâ, 1471 senesinde Sultan Kayıtbay döneminde Memlûk kumandanı Emîr Yeşbek ed-Devâdâr’ın yanında Dulkadiroğlu Şehsuvar’a karşı yapılan son sefere katılmıştır....

Oğuzlar, tarihin bize uzak olmayan bir anında ortaya çıktılar. Torunlarının son bin yılın tarihini yazacaklarını bilmiyorlardı elbette. Ne var ki, bu önemli topluluğun erken dönemleriyle ilgili araştırmalar yok denecek kadar azdır ve olanlar da siyasî tarih ağırlıklı çalışmalardır. Selçuklular, Osmanlılar, Akkoyunlular, Karakoyunlular, Safeviler ve...

Bu kitap, bir milletin tarihten silinmeye çalışılırken, nasıl küllerinden yeniden doğduğunu anlatmak gayesiyle hazırlanmıştır. Birer birer istiklâllerini kaybeden Doğu Türklüğü devletlerinin ayakta kalan son kalesi Osmanlı İmparatorluğu idi. 1920 Sevr Antlaşması ile Osmanlı İmparatorluğu’nun son bulduğu ve Türklüğün müstakil vatanının kalmadığı tescillenmek istenmişti. Birçoğunun...

İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi, İstanbul’un 1453’te fethiyle beraber Osmanlı’nın idarî sistemine dahil edildi ve Patrikhane’nin Osmanlı bünyesine girişi problemsiz şekilde gerçekleşti. Nitekim Katoliklerden yardım istenmesini teklif edenlere o devrin bir din adamının “Bizans’ta Katolik külahı görmektense, Osmanlı sarığı görmeyi tercih ederim” şeklindeki o meşhur...

Osmanlı Devlet'inde 20 yıla yakın bir süre diplomatik görevlerde bulunan Fransız sefirlerinden Eduarda Philippe Engerlhart, Sultan İkinci Mahmud'un saltanatının sonlarından 1882'ye kadar gerçekleşen mühim olaylar ve "Tanzîmat" hakkında deriniğine tedkîklerde bulunmuş, bir çok vesîkalar toplamış, nihayet tedkîklerinin netîcelerini Türkiye ve Tanzîmat - Devlet-i Osmaniye'nin...