Hayatımın en güzel ve her fırsatta hasretle yâd ettiğim demleri, Nurettin Topçu hocamın sohbetlerinden ibaretti. Hayatımda bu güzel ve tarifinden aciz olduğum zamanlar ile kıyas edilebilecek başka hatıralar çok arkadan hafızama doğuyor. Ankara’dan cuma günü akşamları 23 veya 24 otobüsleriyle sabahları indiğim Sirkeci’deki şehirlerarası...

Prof. Dr. İnci Enginün, uzun yıllar yaptığı inceleme ve araştırmaları daha önce Yeni Türk Edebiyatı Araştırmaları, Mukayeseli Edebiyat, Araştırmalar ve Belgeler adlı üç kitapta toplamıştı. Çalışmalarının sonuçlarını şimdi de iki ciltlik bir edebiyat tarihinde ortaya koymaktadır. Bu geniş çalışmanın ilk ürünü olan Cumhuriyet Dönemi...

Gün gelir hakikate giden yola barikatlar kurulur. Bu defa sorulan soru şudur: ‘Ne yapmalı?’Önce niyet edeceğiz, ardından kalbin sesine uyarak sonsuzluğa yöneleceğiz. Üç hakîmin hükmünde hata aranmaz: Kalbin, kaderin, ölümün.Aramak vazifedir. ‘Aramakla bulunmaz fakat bulanlar ancak arayanlardır’ denilmiş.İnanmak ve sevmek şartArayışta esas olan samimiyettir....

İlk Rize müftüsü Mehmet Hulusi Efendi (Alemdar), Mustafa Kemal Paşa’ya, 1924 sonbaharında Karadeniz seyahati sırasında verdiği dilekçe ile tarihe geçti. Dilekçesinde medreselerin açılması veya yeni eğitim sisteminde medreselerden de yararlanılmasını teklif ediyordu.Bu çalışmada Hulusi Efendi’nin hayatı, dilekçe hadisesi ve bunun Türk inkılap tarihi metinlerine...

İbrahim Yolalan ikinci şiir kitabı Teslim’de kendine özgü söyleyiş tarzını derinleştirerek yoluna devam ediyor.hangi kelimeye güvenipkoyduysam göğü cebimeonunla / öylecekoşarak çıkıyorum gölgelikteney şarkılara sığmayan güz kuşuey bitimsiz dünya / eksik morhançer kapının arkasındaseyyaleden kopan rüzgara tutunmuşsakın unutma

Emine Altınkaynak ilk hikâye kitabı Kendine Dolanan Sarmaşık’ta özgün anlatımı ve Anadolu’yu modern hikâyeye taşımaktaki başarısıyla dikkat çekiyor.Hiç yaşamadığı bir tecrübeyi hatırlar mıydı insan? Ve bunu kaç batınına kadar yapabilirdi? Şimdi burada ve hatta ömrümün tamamında bilincimde, hissimde gezinen ellerin kaçı benimdi? Kaçı annemin,...

Mukadder Gemici yeni hikâye kitabı Hatırlı Yara’da da günlük hayatı, sıradan insanların ıstırabını ve geleneğin hâllerini maharetle hikâyeye taşımaya devam ediyor.Büyük dalgalar duruldu, kalbim çarşaf gibi bir denizin sükûnetine kavuştu. Sessizlik geldi oturdu aramıza artık, şişman bir kişi gibi sıkıştırıyor bizi. Yola bakıyorum, açıldı...

Sultan II. Murad’ın isteği üzerine tarih kitabını yazmaya başlayan Yazıcızade Ali, Tevârîh-i Âl-i Selçuk adlı eserinin birinci bölümünü Oğuzname olarak tertip etmiştir. Türkiye, Azerbaycan, İran, Irak ve Türkmenistan bölgelerinde yaşayan Türklerin ataları olan Oğuzlara adını veren Oğuz Han’ın doğumu, evlilikleri, çocukları, boyları ve dünyayı...

Nasıl Kedici Oldum? / Beşir AyvazoğluKedilerle Nasıl Tanıştım / İnci EnginünKuyruklu Bir Korku: Kedi Fobisi / Esra Hatice Oğuz TaşbaşAisopos (Ezop) Fabllarında Kedi / Ebru Özlem YılmazTürk Efsanelerinde Kedi / Eren Akçiçek - Nagihan BaysalBatılı Seyyahlar Gözünden Osmanlı Kültüründe Kediler / Metin MenekşeKlasik Türk...

Dişilik ve erillik metaforlarının, modernite tartışmalarında hiçbir yerde olmadığı kadar çok olduğunu düşünen Rita Felski, kadın ve modern arasındaki ilişkiyi erkek merkezli modernite teorilerini sorgulayarak açıklıyor. Modern birey olarak görülen flanörün neden hep bir erkekle temsil edildiği, kadının niçin domestik ve nostaljik olanın dışına...

Kemal Tahir’in ilk eserlerini verdiği dönem, Cumhuriyet Devri Türk Edebiyatı’nın da ilk yıllarını temsil eder. Siyasi olarak oldukça hareketli olan bu dönem, Türk edebiyatı tarihinde de önemli bir yer tutar: En kıymetli yazar ve şairler büyük eserlerini bu dönemde vermeye başlar. Dergiler ve gazete...

Doğrusu, varlığının tümüyle farkında olmak çok azına nasip olur. İnsan, herkeste sabit olan kapitalist dürtüleri nedeniyle, katıksız faydası için kendini tanımayı, ehemmiyetsiz menfaatler için başkalarını tanımaya tercih eder. Böylece insan, dervişlikten çıkar, kapitalizmin çarklarına girer. Bütün dünya kapitalist savrulmaların başak tarlasına dönüşür. Ta ki...

Çizgileriyle, yazdıklarıyla, söyledikleriyle, duruşuyla çağının sanatkârane tanığı Hasan Aycın, Müşahedat Hayata Merhaba ile okuru kendi büyük yolculuğunun da tanığı kılıyor.İğde kokularıyla kumru seslerinin kardeş olduğu Aslantepecik’e, Dedekıran yollarına, Emire tarlalarına, ölümün kutlu bir konuk gibi beklendiği; temelleri taş, duvarları kerpiç, kireç badanalı evlere doğru......

Her şeyden önce bir gerçekten kopmadı Eser Gürson: edebiyatın kendisine yakın durulması gerekliliğinden. En iyi edebiyat okuyucusunun yazarlığa en yakın aday olduğunu savundu. Yeni gelen her başarılı sanatçının, beraberinde getirdiği özgünlükle edebiyat kuyusunun dibini görebilme umudunu bir kez daha kırdığını aktardı. Bu dipsiz kuyunun...

bizim evde çokça hastalanırdı türkiye,gurbet içimden ellerime kadar uzarsusam susam gözyaşı dökerdi simit yiyince,haç ve isalar arasından varınca müslüman mezarlığınaburada ölmesem derdim, burada ölmesem iyi.ne zaman türkiye’ye gelsem bilirdimbu bir rüyakoşar nenemin yanına nenem derdim öp alnımıuyanırım birazdan.uzun bir sabah açamadım gözlerimi.şubat yanığı kokan...

William Butler Yeats’ten sonra gelen en büyük İrlandalı şair olarak kabul edilen Seamus Heaney (1939-2013), 74 yıllık yaşamı boyunca toplam 12 şiir kitabı yayımlamış, 1995’te Nobel Edebiyat Ödülü’nü, ayrıca iki kez de —The Spirit Level (1996) ve Beowulf (1999) çevirisi ile— Whitbread Yılın Kitabı...

Çağdaş Azerbaycan edebiyatının önemli isimlerinden Kamran Nezirli, Gece Yaman Uzundur diyerek okurlarını selamlıyor. Kâh okurla konuşarak kâh kendini hikaye anlatmanın coşkusuna kaptırarak! Sevginin doğasına eğilen Nezirli’nin öyküleri dünyanın dört bir tarafından doğarak tek kaynakta birleşir. Satırlar arasında dolaşırken coğrafyanın genişlediğine, farklı dillerin konuşulduğuna, birbirinden...

Amerika, aşk ve saflık yeniden keşfedilebilir mi? Sular Üstünde Gökler Altında, okurunu bir zaman makinesi gibi alıp 15. yüzyılın son demlerine götürüyor. Bu sürükleyici macerada rengârenk kahramanlarla birlikte İstanbul’dan Kırım’a, İspanya’ya, oradan Güney Amerika’ya ve Kazablanka’ya doğru nefes kesen bir yolculuğa çıkarken kendinizi birbirinden...

Sahiden, modern bir epiğe ihtiyaç var mıydı? Yahut bizi eski dünyaların ateşin kahramanlarının yolculuklarına davet eden epik gelenek, modern dünyanın parçalanmış gerçekliği karşısında kendisini olduğu gibi muhafaza edebilir miydi? Franco Moretti, Modern Epik’te, Faust, Moby Dick, Nibelung Yüzüğü, Ulysses, Çorak Ülke ve Yüzyıllık Yalnızlık...

kaybolan şeftalinin ardından güvez yemişler veren ormansen elini uzattıysan bal damlamasın diye benim kuğum benim kuğum bal damlasın kangallar hırlıyor bu çok hoşuma gidiyor bir çember oluyorlar bu çok kor gibi oluyordişlerinden sıcak dumanı bu buzdan alna soluyasoluya eritiyorlar ama diyorum bu çok kor...

Bu¨yu¨k usta Cengiz Aytmatov; Tu¨rk okuru ile ilk kez bulus¸an bu o¨yku¨lerinde ku¨c¸u¨k insanların bu¨yu¨k toplumsal kırılmalarda yas¸adıg?ı yıkıcı savrulmayı, keskin bir yalınlıkla go¨zler o¨nu¨ne seriyor. Bulgar Kızı’nda, tu¨m du¨nyayı kasıp kavuran bu¨yu¨k savas¸ın hayatını altu¨st ettig?i genc¸ bir kızın kendisine sıg?ınak arayıs¸ını anlatan...

Yol Deriz Ona’da; bir oğulun babasına, bir kulun tanrısına duyduğu, gitgide duaya dönüşen karanlık ve derin sevgi, kelimelere bürünüp sese dönüşüyor, şunun gibi: “Tanrım, ne zaman diye sormayı çok istiyorum, ama sana yalvarırken gözlerin gözlerime bakıyor mu, bilmiyorum.”Okurun rahatını bozan, onu irkilten, sarsan, şairlerden...

“Bu kitap, camilerde duyulmuş bir sevincin eseri olsun, bir cami neşesiyle donanmış bulunsun isterim. Camilerin içinde geçen dakikalarımın şu fani dünyanın yabancılığını seyrelten en kıymetli anlarımın önemli bir kısmını oluşturduğunu, bu satırları yazdıkça daha iyi görüyorum. Bir cami yaptıracak param yoktu, ben de bu...

Postmodern edebiyatın işaret fişeklerinden kabul edilen Tehlikeli Oyunlar, bireyin iç hesaplaşmalarını, krizli ilişkilerini, kimlik karmaşalarını ve yazma eyleminin bizzat kendisini ele alır. Romanına en baskın imge olarak oyunu sindiren Oğuz Atay, gecekondu mahallesine sığınan ve sıradan insanlarla çevrili bir hayata başlayan Hikmet’in portresini çizer....

Memduh Şevket Esendal’ın ilk kez 15 Aralık 1924 ile 1 Eylül 1925 tarihleri arasında Meslek gazetesinde tefrika edilen romanı Miras, II. Abdülhamit döneminde geçen ve İstanbul’un farklı yüzlerini okurla buluşturan bir eserdir. Esendal’ın “Mustafa Memduh” ismiyle yayımladığı romanın Meslek gazetesindeki tefrikası otuz sekiz sayı...

“Az” söyleyerek “çok” anlatmanın modern üstadı Jean Echenoz, Prix Médicis ödüllü romanı Cherokee’de okurunu ilk bakışta çok sakin görünen, ama içine girdikçe karmaşa ve koşturmaca dozu artan bir maceraya davet ediyor. Dedektif mi gangster mi olduğu şüpheli kahramanımız Georg Chave’ın peşine takılıyoruz ve sıradışı...

Bu bir çöl masalı değildir.Zaten Leyla da bildiğiniz Leyla değil.Son dönem Türk edebiyatının dikkat çeken romancılarından Kadir Daniş, bu kez bir öykü kitabı ile karşımızda. Sosyal adaletsizliğin bireydeki tezahürlerini etkili bir toplumsal hicivle metinlerinde işleyen Daniş, Belki de Yanlış Bir Leyla’daki öykülerinde, kötülüğün derinliklerini...

Memduh Şevket Esendal’ın ilk romanı Ayaşlı ile Kiracıları, aynı zamanda yazarın, üzerine en çok konuşulan eseridir. 1934 yılında yayımlanan roman, okura yeni Cumhuriyet’in başkentinden insan manzaraları, toplumsal durumlar ve ilham verici çeşitlilikte bir tipler galerisi sunar. Ayaşlı ile Kiracıları’nda farklı sosyal sınıflardan birçok kahraman,...

Rock müziğin unutulmaz isimi Ted Milton’dan Amerikalı rapçi Billy Woods’a, Hollandalı müzik topluluğu De Kift’ten New Yorker ’ın önemli yazarlarından George Saunders’a, dünyanın farklı yerlerinden farklı sanatlarla ilgilenen çarpıcı isimlere ilham kaynağı olan, Sovyet edebiyatının avangart isimlerinden şair, öykücü ve oyun yazarı Daniil Harms’ın...

Çağdaş Kazak edebiyatının ak yüzü, kuvvetli sesi, kadim küyü Dulat İysabekov, Biz Savaşı Görmedik adlı kitabıyla ilk kez Türkçede. İnsanın kırk katmerli doğasını çok iyi bilen yazarın hikâyesi bozkırdan doğar ve kökler gibi derinlere uzanır. Satırlar arasında dolaştıkça büyüyen bu görkemli coğrafyada esas mesele,...

Saraybosna Blues, Bosna Hersek’teki son savaşın korkunç koşulları altında yazılan unutulmaz hikâyeler, kesitler ve şiirlerden oluşuyor. Balkanlar’ın önde gelen şair ve yazarlarından Semezdin Mehmedinoviç, Çetniklerin (Sırp milliyetçilerinin) kuşatması boyunca ülkesinde kalmış ve Phantom of Liberty dergisinin editörlerinden biri olarak kentteki direniş hareketinde aktif şekilde...

Kemal Tahir, romanlarıyla okuyucusunu tarihsel, siyasi ve toplumsal boyutları itibariyle son derece geniş, çok katmanlı ve çok sesli bir dünyaya götürür. İlk bakışta salt bir romancı gibi görünse de, aslında bütün iyi romancılar gibi sosyal bilimlerin birden fazla sahasına hakim, disiplinlerarası araştırmalar yapan bir...

Çağdaş düşünce dünyasının en önde gelen edebiyat eleştirmenlerinden ve kuramcılarından Paul de Man, Teoriye Direnç’te genel anlamıyla edebiyatın, edebî metinlerin ve okuma eyleminin edebiyat kuramına karşı bir “direnç” geliştirdiğini öne sürüyor. Düşünüre göre bu direnç teorik girişimlere bizatihi içkindir ve kadim teori-estetik tezadından kaynaklanır:...

Filozof, fikir tarihçisi ve teorisyen Michel Foucault, yirminci yüzyıl düşüncesinin en etkili isimlerindendi. Onun 1969 tarihli konuşmasından aktarılan “Yazar Nedir?” makalesi; yazarın niyeti, metinlerin anlamı ve “yazarın ölümü” tezine dair bir dizi girift meseleyi ele alır ve okuyucuya çok sayıda “sömürülmemiş soru” sorar. Bir...

Kemal Tahir’in Türk edebiyatı ve Türk düşüncesi içerisindeki yeri konusundaki tartışmalar yazar henüz yaşarken başladığı gibi bugün de olanca canlılığıyla devam ediyor. Edebî eserlerini kurarken de, uzun yıllar boyunca tuttuğu notlarını yazarken de daima kendini ve düşüncesini geliştirme uğraşı içinde olan Kemal Tahir, yazı...

“Tu¨rk sinemasının yu¨zeyini, du¨n olduğu gibi bugu¨n de baştan başa kaplayan o kurşun rengi benliksizlik, kendi varoluş yasalarına bilinçsizce ve ahlâksızca sırt çevirmiş bir toplum yönetiminin, Tu¨rk toplumunun yakın tarihine ait kolektif bir aldanışın sefil sonucundan başka bir şey değildir.” diyen Ayşe Şasa, 1990...

Kemal Tahir’in büyük eseri Devlet Ana, gerek dili ve konusu, gerek arka kapağında yer alan “Türk romanı” vurgusuyla, yayımlanır yayımlanmaz edebiyat, düşünce ve sanat çevrelerinde büyük yankı bulur. Bu yankının görülebileceği en somut örneklerden biri de Dost dergisidir. Yayımladığı “Devlet Ana Özel Sayısı” ve...

“Büyük tarih romanları, bizi milletimizin ve toplumumuzun gelişmesindeki belli çatışma çağlarının doğrularında ve gerçeklerinde yeniden yaşatma gücünü taşıyan eserlerdir.”İnsanın esareti ve toplumun esareti birbiriyle bağlantılı, birbirinin sebep ve sonucu sayılan haller midir? “Esir Şehir” üçlemesinde Kemal Tahir, kurucu unsur olarak tarihî malzemeleri ve insan...

“Öyleyse insanın, bilhassa sanatçının, gerçekle ilintisindeki ödev; değişmez gerçekler aramaya çalışarak imkansıza yönelmesi değil, değişmekte olduğunu bildiği gerçeklerden, belli tarihsel şartlar içinde faydalı, ilerletici, insanı açıklayıcı, zenginleştirici sonuçlar alabilmeye çalışmasıdır.”Bozkırdaki Çekirdek ile Tu¨rk modernleşmesinin belki de kurumsal anlamda en ilginç ve tartışmalı konularından olan...

“Ben romanlarımda dünü yazdım. Ama romancı, dünü yazarken kendi gününü yansıtır bir bakıma. Hatta gelecek için yazar…” Roman sanatını; insan ilişkilerini, toplumu oluşturan şartları ve açmazları anlamak için verimli bir saha olarak kullanan Kemal Tahir, Anadolu’nun yoksulluk ve yoksunluk içinde kırılan fay hatlarını takibe...

“Bizden bir evveli nesil mağlubiyet ve inkırazı tanımıştı. Bizden sonrakiler de yeni devrin zorluklarıyla karşılaştılar. Arada bir avuç iyimser kaldı ve kazandı.” İnsanın fıtratı zorluklar karşısında mı ortaya çıkar yoksa zorluklar aşılıp da fırsatlar belirdiğinde mi? Eserlerinde toplumsal süreçler neticesinde insan fıtratına dair en...

“Drama düşmüş kişi, ne kadar budala olursa olsun, ister istemez, içinde yaşadığı toplumun bozuklukları, haksızlıkları üzerinde durur düşünür; belki de onlara karşı çıkar ve onurlu bir tavır takınır! Romanın gücü buradadır.” Büyük Mal romanında taşradaki toplumsal yapıyı sorgulayan Kemal Tahir, yerel ve merkezî güçler...

“İnsanın dramı kişiseldir ama, kişiliğinden değil, toplumsallığından gelir.” Gerçeğin peşinden Türkçenin bütün imkanlarıyla doludizgin giden Kemal Tahir, bu kez “romantik bir başkaldırının soylu şövalyeleri” olarak bir tür klişe haline getirilen “eşkıyaları” konu ediniyor. Yerleşik kanılara meydan okuyan bir roman olarak Rahmet Yolları Kesti, eşkıyalığın...

“Çöküntü¨ devrinde iki çeşit insan tipi ortaya çıkıyor: Namussuzlarla namuslular... Hele, önce ‘vatandaş’ sonra ‘insan’ olunması gereken dehşetli sıralarda felaketle alçaklığın boğuşması kadar korkunç muharebe yok. Muharebede düşman karşıdadır, üniformalıdır. Az da olsa, çok da olsa bir zaman sonra önemi kalmaz. Kaçarsın, kovalarsın... Anında...

“Çünkü eskimek, benzeri var olanlar için söz konusudur.”Her kuşağın yeniden ve kendinden öncekilerden farklı bir biçimde keşfettiği Kemal Tahir, benzersiz üslubu ile her daim yeni kalmayı başardı. Onun roman evreninin, dil zenginliğinin en kıymetli parçalarından biri olan Kelleci Memet ise farklı okumalara ve yorumlara...

“Her sanatçı, içinden çıktığı toplumun insanlarını konu alır; onun için en bu¨yu¨k gerçek, kendi insanlarının gerçeğidir.” Kemal Tahir’in bir romancı olarak çıktığı uzun ve meşakkatli yolculuğunun ilk durağı ve ilk romanı olan Sağırdere, insanımızın yoksulluk ve gurbetle sınandığı, genç Cumhuriyet’in taşradaki sancılarına odaklanıyor. Tu¨rkiye’nin...

“Kurtlukta du¨şeni yemek kanundur. Romanın konusu 1926 İzmir Suikastı gibi son derece buhranlı bir devrede geçiyor. Bunun için adını Kurt Kanunu koyduk. Kişiyi sosyal çevresi ve bunalımları içinde ele alıyorum. Gerçekten bu¨yu¨k tehlikeler içinde kıstırılmış insanların romanı bu.”Ömru¨nu¨ savaş meydanlarında, pusularda, dağlarda ve şehirlerde...

Kutbüddin Şîrâzî, Osmanlı dönemi başta olmak üzere İslâm bilim ve düşünce geleneğine çok yönlü katkıları olan bir İslâm âlimidir. Eserlerini İlhanlılar ve Anadolu Selçukluları döneminde vermiş, el-Kânûn fi’t-Tıbb’a iyi bir şerh yazabilmek için de İslâm coğrafyasının önde gelen ilim merkezlerine yolcuklar yapmıştır. Şîrâzî’nin bu...

“Cemal Şakar, günümüz edebiyatının o bildik sığ akıntısının dışında, gürültüsüz, derinden akan bir öykünün peşinde. Böyle bir seçimin seyirci azlığı ve tezahürat yokluğuna uğraması, işin doğasından kaynaklanmakta. Ama unutmamak gerekir ki bu, yarınlara kalmanın ve kalıcılığın da bir gereği.”Necip Tosun“Cemal Şakar’ın öyküleri, simülatif göstergelerin...